You are the sky

Het is 2:03 en ik ben klaarwakker. Ondanks de Trazolan. Ondanks het feit dat ik vorige nacht met slechts 3,5 uur slaap op mijn Fitbit moest opstaan. Spijtig genoeg kan ik geen dutjes doen op het werk, dus heb ik me door de dag moeten slepen met het idee: straks kunt ge uw bed inkruipen kind, en het zal deugd doen.
Het was 30 graden en ik kon er niets beters op verzinnen dan een pot Ben & Jerry’s te kopen als avondmaal en onze slaapkamer is een sauna, dus het doet géén deugd, zo zwetend en volgevreten (proberen te) gaan slapen.

Het is een vicieuze cirkel: ik krijg stress omdat ik wakker lig, die stress voorkomt dat ik weer in slaap val, waardoor ik nog meer stress krijg, en uiteindelijk opsta om wat te gaan lezen (om te ontspannen), in mijn dagboek te kriebelen (zodat al het gepieker uit mijn hoofd kan), zelfs yoga heb ik om 3am al geprobeerd, of mijn ademhalingsoefeningen van bij relaxatietherapie. En soms helpt dat. Meestal niet. Meestal moet ik maar hopen dat ik vanzelf weer in slaap sukkel. (Als ik me mijn droom herinner, lukt het me wonderwel vaak. Maar vannacht herinner ik me mijn droom helaas niet.)

burn-out, slapeloosheid, insomnia

Zo. Mocht u zich afvragen hoe het met mij gaat, drie maanden na de oranje zone: niet zo heel erg goed, dus.

Na onze vakantie in juli was ik redelijk relaxed: twee weken enkel hoeven nadenken over waar we gingen wandelen, wat we gingen eten en welk boek ik wilde lezen, had een goeie invloed op me. Ik was tegen het einde zelfs helemaal van de slaapmedicatie af.
Zodra ik weer aan het werk moest, liep het mis en bouwde de stress zich razendsnel op. De ene helft van de week sliep ik goed, de andere helft was ik blij als er vijf uurtjes slaap werden geregistreerd.

De voorbije twee weken, na ons weekendje Londen, ging het verrassend goed. Zo goed dat ik voor de zoveelste keer hoopte mijn slaapmedicatie af te bouwen. Maar de stress haalde me in. Sinds vorige week is hij er weer fysiek: mijn ademhaling gaat oppervlakkiger, richting hyperventilatie, en aan het einde van de dag doen mijn luchtpijp en bij uitbreiding mijn middenrif pijn van de pogingen om genoeg zuurstof te krijgen. De oefeningen van de kinesist – bij wie ik begin augustus de laatste sessie volgde – helpen geen hol, ook omdat ik ze niet langer dan enkele minuten volhoud. (Iets met het concentratievermogen van een goudvis.) Zelfs een gestolen uurtje yoga kan me niet tot rust brengen.

De stress is er op den duur altijd, van zodra ik opsta tot ik weer ga slapen, in de vorm van een stijgende druk op mijn middenrif.

Terwijl ik dus echt niks heb om over te stressen, als ik er rationeel over nadenk. Op het werk is het iets drukker, maar dat vind ik net leuk; voordien waren er momenten dat ik schrik had om zonder werk te vallen. Ik doe mijn best niet te veel afspraken te plannen in mijn vrije tijd zodat ik genoeg rust kan nemen, en de ene week lukt dat al beter dan de andere; zo is mijn agenda deze week volledig leeg maar zelfs dan krijg ik stress want ik wil nog zoveel bloggen, lezen, tv kijken, tuinieren, eten en dat liefst allemaal tegelijk. En dan is er nog het huishouden, want na drie maanden aan het lijntje gehouden te zijn door een poetsbureau hebben we nog steeds geen poetshulp en is er dus te veel van mijn kostbare energie naar zelf poetsen moeten gaan. (Hoewel véél minder dan vroeger; ik heb het minder moeilijk met rondwaaiende stofplukken en kalk in de badkamer dan vroeger.)

De stress is een duidelijk teken van mijn lichaam dat ik het blijkbaar rustiger aan moet doen.

Nóg rustiger?! Wat, na de werkuren gewoon nooit meer mijn zetel uitkomen? Dat is het ook niet hé. Uit pure wanhoop schreef ik een ‘groeicoach’ aan, bij wie ik eerder deze maand op kennismakingsgesprek ging. En op papier klinkt het zo goed: mezelf beter leren kennen, mijn manier van denken aanpassen, kortom groeien! In de praktijk gaat dat natuurlijk niet van de ene dag op de andere en moet er gewerkt worden.

O ja, ik ben intussen terug begonnen met lopen. Dat is het enige waarbij ik, op het moment zelf, écht mijn hoofd kan leegmaken. Een twintigtal minuutjes focussen op die berg opraken (en weer af), op afzien, op gáán. En achteraf slaap ik eens zo goed. Al heb ik die laatste theorie gisteren moeten klasseren, gezien ik na drie uur slaap plots niet meer kon slapen. Ja. Hmz.

Dan is er nog het vreten. Want dat doe ik, zodra ik me slecht voel, mentaal of fysiek. Zodra ik niets om handen heb of in mijn zetel lig. Waardoor ik me uiteraard nóg slechter voel, en nóg meer ga eten.
Mijn coach vroeg me een eetdagboek bij te houden, maar daar ben ik na één dag al mee gestopt want ik schaam me dood. Ik weet dat ik veel te veel snoep tussendoor, maar dat zwart op wit op papier zien staan, en aan een ander moeten tonen, nee.

Ik weet dat ik te veel pieker. Maar ik kan niet meer.

Dat constante, fysieke stressgevoel duwt me dieper en dieper de put in. Volgens de groeicoach kan het vanaf nu enkel beter gaan, maar zo voelt het nu nog lang niet. Ik weet waar ik vandaan kom, en ik weet hoeveel dieper daaronder een mens nog kan wegzinken, maar daar mag ik niet aan denken.
Ik probeer zoveel mogelijk ontspanning in te plannen, halve dagen en avonden die ik uitgestrekt in de zetel doorbreng; om op regelmatige uren te gaan slapen en weer op te staan; om voldoende beweging te hebben en frisse buitenlucht op te doen; om te genieten van de kleine dingen; en er zijn dagen waarop dat goed lukt en ik bijna durf geloven in herstel, maar telkens weer bots ik keihard tegen de muur rond 2-3 am wanneer het buiten pikkedonker is en er slechts af en toe een auto over de steenweg voorbijdendert. Terwijl de wekker over een uur of vier afgaat en ik de dag achter mijn bureau moet doorbrengen, zonder de kans op een middagdutje (dat nochtans echt deugd zou doen).

Laat ons nogmaals een poging doen. Slaapwel?
burn-out, slapeloosheid, insomnia, Fitbit
Eyla: dankzij de koelte van de living en de zetel toch nog een dikke drie uur erbij gekregen!

Ik schreef dit postje middenin de nacht van dinsdag op woensdag. Het is dus mogelijk wat overgedramatiseerd. Het blijft met ups en downs gaan en wanneer ik in een ‘down’ zit, is het soms heel moeilijk om te geloven dat er ook weer een ‘up’ komt. Maar die komt er altijd!
Ik blijf keihard vechten tegen de stress, maar dat is net een fout, denk ik: die burn-out is een deel van mij. Ik moet dat leren accepteren, en mezelf leren accepteren zoals ik ben. Onlangs kwam ik op Twitter een quote tegen die dit wel zo mooi verwoordt, uit Reasons to Stay Alive van Matt Haig, waarbij je ‘depression’ kan vervangen door ‘burn-out’.

Depression is also…

Smaller than you.
Always, it is smaller than you, even when it feels vast. It operates within you, you do not operate within it. It may be a dark cloud passing across the sky, but – if that is the metaphor – you are the sky.
You were there before it. And the cloud can’t exist without the sky, but the sky can exist without the cloud.

You are the sky. Ik hoop dat bij jullie het zonnetje keihard mag schijnen!

30 Comments

  1. Een burn-out overwinnen is niet evident, al zeker niet wanneer je zo weinig kan slapen. De quote die je geeft is een heel mooie herinnering aan het feit dat we niet de dingen zijn die ons overkomen. Hopelijk kan je dit weekend genieten van een paar extra uurtjes slaap.

  2. Marlies

    Ik denk dat een belanrgijke stap kan zijn je fitbit uitdoen bij het slapen. Afgaan op je gevoel eerder dan op wat dat ding zegt. Kan best zijn dat je je daardoor beter gaat voelen ’s ochtends, als je niet ziet dat je maar drie uur geslapen hebt/zou hebben. Die metingen zijn zelden betrouwbaar vrees ik.

    Ik verbaas me daar altijd over, hoe vaak mijn collega’s zeggen, kijk ik heb slecht geslapen vannacht.

    1. Leen

      Dat dacht ik in het begin ook. Maar als ik goed heb geslapen, heb ik ook echt goed geslapen. En dankzij Fitbit weet ik wanneer ik best ga slapen om voldoende slaap te hebben. Ik heb een periode gehad – toegegeven – dat ik erdoor geobsedeerd was, door die cijfertjes en grafiekjes, maar nu zijn er zelfs ochtenden – die waarop ik uitgeslapen ben – dat ik mijn Fitbit zelfs vergeet te checken. Als ik slecht heb geslapen, kijk ik wel graag even.

  3. Slaap is bij mij ook echt een ding geworden. Altijd als ik moet gaan werken, slaap ik slecht en voel ik me de hele dag een zombie en dan zie je alles automatisch terug veel zwarter in. Ik heb dan ook altijd de neiging gehad om in mijn zetel te kruipen en niets meer te doen. Nu ik weet dat ik eigenlijk een bore-out had ipv een burn-out, weet ik ook dat ik moet leren om op een actieve manier te ontspannen. Maar het is niet makkelijk, het zit op de duur zo ingebakken in je systeem dat je niet anders weet. We komen er wel, maar het heeft nu eenmaal heel veel tijd nodig… Succes!

  4. Evi

    Niet genoeg kunnen slapen vreet aan je. Ik weet uit ervaring wat een gebrek aan slaap met iemand kan doen en hoe diep je daardoor kan zitten. Hoe je het neerschrijft is zo immens herkenbaar … Ik duim heel hard dat je coach je raad en hulp kan bieden.

  5. Ik herken wel veel in wat je schrijft. Ik ben een moeilijke slaper in de zin dat ik wel veel slaap en veel nood heb aan slaap maar zelden of nooit uitgeslapen wakker wordt. Als ik ga werken kan ik ook niets anders doen dan werken en slapen, of zo lijkt het toch. Om dan toch iets meer energie te hebben om andere dingen te doen, eet en snoep ik.
    Het is niet gemakkelijk en hoop dat jij jezelf genoeg tijd gunt en dat de coach je goed kan helpen.

  6. Ik denk dat je als hooggevoelig persoon meer baat zou kunnen hebben bij antidepressiva. Dat haalt de scherpe kantjes van de hooggevoeligheid er net af waardoor we minder piekeren en de dingen minder dramatisch gaan zien. Want ik ken het hoor. De gedachten nemen een loopje met je ! En de gedachtengang gaat altijd maar dieper en dieper en het is niet te geloven dat welke gedachtengangen we komen s nachts als we niet kunnen slapen. Ik kan het alleen maar aanraden, ik neem het zelf al jaren. Heb er ook al veek mee willen stoppen , maar kom steeds tot de conclusie dt het mijn leven en welzijn zoveel beter maakt en dat ik er uiteindelijk toch blijf voor kiezen! Sterkte Leentje!

  7. Soms heb ik medelijden met mezelf omdat ik slecht slaap en mijn leven niet zo vlot loopt zoals ik het wil. Maar dan lees ik dit en denk ik bij mezelf ” stop toch met zeuren, je leven loopt veel vlotter als bij vele anderen’

    Ik heb ook veel slaapproblemen, vroeger fantaseerde ik dan over seks en geraakte ik in slaap, maar blijkbaar zijn de fantasieën aan hun einde gekomen want het werkt niet meer.
    Wat ik nu doe is mijn ogen sluiten en met mijn hond wandelen in gedachten, dat helpt me enorm.

  8. Oh, Leen, ik wou dat ik iets kon doen om je beter te doen slapen, maar ik heb ook geen pasklaar antwoord…
    Vorig jaar heb ik drie maand amper geslapen, met onze toen pas geboren baby, en ik was een wrak. Slaaptekort maakt echt een ander (slechter) mens van je, en terug een gezond slaapritme vinden is niet evident en heeft tijd nodig.
    Bij mij helpt schermen uitzetten, lezen, veel buitenlucht en beweging wel om beter te slapen, maar dat heb je wellicht allemaal al geprobeerd. Stress is een vervelend beestje, dat je helaas niet zo makkelijk uitschakelt. Ik duim mee dat het snel beter gaat!

    1. Leen

      Ik heb inderdaad al veel geprobeerd maar dikwijls ben ik ’s avonds zo moe dat ik toch op mijn gsm/laptop blijf tokkelen of tot de laatste minuut tv kijk… Zou daar terug strenger op moeten worden :)

  9. K.

    Ik heb geen burn-out maar wel stress gehad in het afgelopen jaar door allerhande problemen. Ik heb het ook heel moeilijk om in slaap te raken. Zodra ik mijn hoofd neerzet op mijn kussen ben ik klaarwakker (ook al was ik vijf minuten voordien doodmoe).
    De laatste maanden slaap ik vlot in. Ik luister nu naar podcasts voor ik in slaap val met de headset. Mijn gedachten luisteren naar het verhaal/podcast en niet meer naar zichzelf. Ze zijn als het ware afgeleid. Misschien heb je hier iets aan.

      1. Tinneke

        Ik heb hier thuis ook een zoon die zeer goed inslaapt en doorslaapt met zijn headset op – af en toe vergeet hij die wel en horen wij ’s nachts de youtube filmpjes waarmee hij in slaap viel – ik ben er lang tegen geweest, maar hij zegt toch ook dat de stilte van de nacht hem onrustig maakt en zijn hersenen niet tot rust brengen…

    1. Leen

      In slaap vallen is meestal geen probleem; behalve dus als ik midden in de nacht wakker word. Maar wat een goed idee om dan naar een podcast te luisteren! Misschien moet ik me toch maar eens in luisterboeken verdiepen :-) Dankjewel voor deze tip.

  10. K.

    Naar niets te opwindend luisteren, he! Het heeft mij enorm geholpen en ik val nu bijna altijd na 20 minuten in slaap.
    Hier is een mooie selectie: https://www.radiotopia.fm/podcasts/
    Strangers is een van mijn favorieten. Ook S-town, Plots, Toendra, Death, Sex & Money, Dear Sugar, Freakeconomics, Radiolab, Savage Lovecast, Alice isn’t dead, Somebody knows something, Ear Hustle, This American Life, Accused, Missing & Murdered: Who killed Alberta Williams, ….

  11. Saskia

    He Leen, zo herkenbaar jouw blog over burn-out… zit in dezelfde situatie sinds enkele maanden. Heel erg confronterend en toch ook weer verrijkend… Als je eens zin/nood hebt om ervaringen uit te wisselen of gewoon samen ‘onze Mollekensberg’ te beklimmen… I am only a few blocks away ;/)

  12. Zo mooi, “You are the sky”! Heb het boek hier liggen, maar toen ik er voor het eerst in begon was het iets te confronterend en heb ik het weer opzij gelegd. Misschien toch maar weer opnieuw aan beginnen…
    Had het er gisteren ook over met mijn psy, hoe ik zou willen dat het nu al veel beter zou zijn dan het is, terwijl ja, elke stap vooruit is er eentje en kwaad zijn omdat je niet al verder staat, helpt uiteraard niet (net integendeel). Maar het kan zo frustrerend zijn he…
    Veel succes alleszins; ik hoop dat de gesprekken met die coach helpen!!!

    1. Leen

      Het zal inderdaad erg confronterend zijn, daar moet je niet aan twijfelen. Als het al iemand raakt die géén depressie heeft… Maar ik denk dat het je ook wel kan helpen. Het is met een humoristische ondertoon geschreven, door iemand die er nog altijd op bijna dagelijkse basis mee worstelt, maar het straalt zoveel positiviteit uit… Ik denk dat het dus wel kan helpen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *